Cele projektu
2010-03-30 14:01:40

          Aż do ostatnich lat jedynie w Książnicy oraz Archiwum funkcjonowały instytucjonalne, organizacyjne i techniczne rozwiązania w sferze ochrony, konserwacji, opracowania i udostępniania zbiorów. Zbiory znajdujące się w dyspozycji pozostałych placówek pozbawione były właściwej ochrony, a – co gorsza – większość z nich znajdowała się w bardzo złym stanie technicznym. Poważne i wielorakie uszkodzenia pozostawały zresztą charakterystyczne dla wszystkich cieszyńskich kolekcji archiwalnych i bibliotecznych, co stanowiło konsekwencję ich wieloletniego magazynowania w nieodpowiednich warunkach, częstych przemieszczeń, a także katastrof, którymi dotknięte zostały w przeszłości. Także poziom ewidencji i opracowania zbiorów, warunkujący ich bezpieczeństwo oraz możliwości udostępniania, w większości placówek daleko odbiegał od wymagań określanych stosownymi normami. Sytuacja ta, rodząc obawy o bezpieczeństwo znacznej części cieszyńskich zasobów bibliotecznych i archiwalnych, w sposób istotny ograniczała zarazem możliwość ich naukowego wykorzystania i pozostawiała je na marginesie wymiany kulturalnej.
          Zakres oraz skala potrzeb wynikających z sytuacji, w jakiej jeszcze na początku bieżącej dekady znajdowały się cieszyńskie kolekcje biblioteczne i archiwalne, w sposób naturalny wpłynęły na określenie celów projektu i jego założeń realizacyjnych. Zdecydowano, iż projekt, koncentrując się na wszechstronnym zabezpieczeniu zbiorów przed zniszczeniem, pozwolić powinien zarazem na ich wprowadzenie do szerokiego obiegu naukowego i kulturalnego. Powyższe założenie rozpisane zostało na szczegółowy zestaw zadań, a mianowicie:

  1. zapewnienie całości cieszyńskich zbiorów właściwych warunków przechowywania poprzez remonty i adaptację lokali bibliotecznych i archiwalnych oraz modernizację infrastruktury technicznej związanej z przechowywaniem i ochroną zbiorów,
  2. wszechstronne zabezpieczenie zbiorów archiwalnych i bibliotecznych poprzez:
    1. dezynfekcję, oczyszczenie i introligatorskie zabezpieczenie całości zbiorów znajdujących się w Archiwum Państwowym, Muzeum Śląska Cieszyńskiego, Bibliotece i Archiwum im. Tschammera oraz Bibliotece i Archiwum OO. Bonifratrów (43 000 woluminów i 900 mb akt archiwalnych),
    2. kompleksową konserwację 133 najcenniejszych i najbardziej zniszczonych obiektów (stare druki, kodeksy rękopiśmienne, archiwalia i mapy),
    3. rozbudowę i zwiększenie efektywności pracowni konserwatorskiej Książnicy Cieszyńskiej,
  3. wzmocnienie ochrony zbiorów, a zarazem zwiększenie ich dostępności poprzez:
    1. opracowanie i inwentaryzację 34 000 druków znajdujących się we wszystkich cieszyńskich placówkach bibliotecznych oraz archiwów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej i Konwentu Zakonu Bonifratrów (ok. 60 mb akt),
    2. digitalizację kilkuset najcenniejszych, a zarazem najbardziej zagrożonych i najczęściej wykorzystywanych obiektów bibliotecznych i archiwalnych, przede wszystkim rękopisów oraz dawnej prasy cieszyńskiej (łącznie ok. 580 000 stron),
  4. upowszechnienie informacji na temat zawartości cieszyńskich zbiorów bibliotecznych i archiwalnych oraz możliwościach ich wykorzystania w działalności naukowej i kulturalnej.